Euro 27 yaşında

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Avrupa Birliği ülkelerinde kullanılan Euro, 1 Ocak 2026 itibarıyla 27 yaşını doldurdu. Avrupa Birliği üyesi 21 ülkenin resmi para birimi olan euro, 1999 yılında kaydi olarak yürürlüğe girdi ve aynı yıl dünya finans piyasalarına tanıtıldı.

Ortak para birimi, üç yıllık geçiş sürecinin ardından 1 Ocak 2002’de banknot ve madeni para olarak tedavüle girdi. Bu tarihle birlikte birçok ülkede ulusal para birimleri dolaşımdan çekildi.

Euro Bölgesi genişledi, Bulgaristan katıldı

AB Komisyonu ve Avrupa Merkez Bankası kararları doğrultusunda, 2007’den bu yana AB üyesi olan Bulgaristan, 1 Ocak 2026 itibarıyla Euro Bölgesi’ne dahil oldu. Böylece Bulgaristan, resmen euro kullanan ülkeler arasına katıldı. Almanya, Fransa, İtalya, İspanya ve Letonya’nın da aralarında bulunduğu 21 ülke, euroyu resmi para birimi olarak kullanıyor.

Euro Bölgesi ülkelerinin para politikası, ECB ile üye ülkelerin merkez bankalarından oluşan Euro Sistemi tarafından yürütülüyor. ECB’nin temel hedefi fiyat istikrarını sağlamak ve orta vadeli enflasyon hedefini yüzde 2 seviyesinde tutmak olarak tanımlanıyor. Bankacılık sektörünün denetimi, mali sistemin gözetimi ve ödeme altyapısının güvenliği de ECB’nin görev alanları arasında yer alıyor.

Euro kullanımı, banknotlar ve rezervlerdeki yeri

Euro, Avrupa genelinde 357 milyonun üzerinde kişi tarafından kullanılıyor. Tedavülde 5, 10, 20, 50, 100, 200 ve 500 euro banknotları ile farklı madeni paralar bulunuyor. Kara para aklama ve terörün finansmanı riskleri nedeniyle 500 avroluk banknotların basımı 2019 yılında durduruldu.

Doların ardından dünyanın en çok kullanılan ikinci rezerv para birimi olan euro, küresel rezervlerin yaklaşık yüzde 20’sini oluşturuyor. Euro/dolar paritesi, 1999’da 1 euro = 1,17 dolar seviyesindeyken zaman içinde dalgalı bir seyir izledi. Parite, 2008’de 1,60 dolarla zirve gördü. 2025 yılı sonunda ise euro/dolar 1,18 seviyesinde seyrederek yıl içinde yaklaşık yüzde 15 değer kazandı.

Borç görünümü ve euroya geçmeyen ülkeler

Euro Bölgesi ülkelerinde toplam kamu borcu 13,677 trilyon avroya ulaştı. Borcun GSYH’ye oranı yüzde 88,2 seviyesinde bulunuyor. Yunanistan, yüzde 151,2 ile en yüksek borç oranına sahip ülke konumunda yer alıyor. AB kuralları borcun GSYH’nin yüzde 60’ını aşmamasını öngörse de, uygulamada bu sınırın uzun süredir aşıldığı görülüyor.

Danimarka ve İsveç’in yanı sıra Polonya, Macaristan, Çekya ve Romanya euroya geçmeyen AB ülkeleri arasında bulunuyor. Bu ülkeler, kendi para birimlerini kullanarak para politikaları üzerinde bağımsız kontrol sağlamayı sürdürüyor.